Av. Muhammed Tayyip Erken – Şirketlerde Zorunlu Avukat Bulundurma Yükümlülüğü: Sadece Bir Mecburiyet Mi, Yoksa Bir Güvence Mi?

Av. Muhammed Tayyip Erken – Şirketlerde Zorunlu Avukat Bulundurma Yükümlülüğü: Sadece Bir Mecburiyet Mi, Yoksa Bir Güvence Mi?

Türk hukuk sisteminde şirketlerin hukuki risklere karşı korunması amacıyla getirilen bazı yükümlülükler bulunmaktadır. Bunlardan biri de belirli sermaye büyüklüğüne ulaşan anonim şirketlerin sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğudur. Ancak uygulamada birçok şirket bu yükümlülüğü ya bilmemekte ya da yalnızca idari bir zorunluluk olarak görmektedir. Oysa konu, basit bir mevzuat şartının çok ötesinde bir öneme sahiptir.

Bugün birçok şirket yöneticisi, zorunlu avukat uygulamasının yalnızca büyük holdingleri ilgilendirdiğini düşünmektedir. Oysa Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesi uyarınca esas sermayesi 1.250.000 TL ve üzeri olan anonim şirketler ile üye sayısı 100 veya daha fazla olan yapı kooperatifleri sözleşmeli avukat bulundurmak zorundadır. Bu yükümlülüğe uyulmaması halinde ise şirketler, avukat görevlendirmedikleri her ay için brüt asgari ücretin iki aylık tutarı kadar idari para cezası ile karşı karşıya kalmaktadır. 2026 yılı itibarıyla bu ceza aylık yaklaşık 66.060 TL seviyesindedir. Üstelik hukuki destek alınmaması nedeniyle ortaya çıkabilecek dava, icra, işçilik alacağı ve sözleşme kaynaklı zararlar düşünüldüğünde, gerçek maliyet çoğu zaman para cezasının da çok ötesine geçmektedir.

Günümüzde şirketlerin karşılaştığı hukuki riskler her geçen gün artmaktadır. Ticari sözleşmeler, iş hukuku uyuşmazlıkları, kişisel verilerin korunması, icra takipleri, tüketici şikâyetleri ve şirketler hukuku kaynaklı sorunlar işletmeler açısından ciddi mali sonuçlar doğurabilmektedir. Birçok şirket, hukuki destek alma ihtiyacını ancak bir dava veya icra takibi ile karşılaştığında fark etmektedir. Oysa dava açıldıktan sonra alınan hukuki destek çoğu zaman zararları azaltmaya yönelik olurken, düzenli avukat desteği zararların ortaya çıkmasını önleyebilmektedir.

Özellikle ticari hayatın hızla değiştiği günümüzde şirketlerin sadece muhasebe veya mali müşavir desteği ile hareket etmeleri yeterli değildir. Nasıl ki mali konuların uzmanı mali müşavirler ise hukuki süreçlerin uzmanı da avukatlardır. Şirketlerin sözleşmelerini hazırlarken, personel politikalarını belirlerken veya ticari ilişkilerini düzenlerken hukuki danışmanlık almaları, ileride karşılaşabilecekleri yüksek maliyetli uyuşmazlıkların önüne geçebilmektedir.

Bunun yanında zorunlu avukat bulundurma yükümlülüğüne uyulmaması halinde idari para cezası uygulanabilmektedir. Ancak şirketlerin bu konuyu yalnızca ceza riski açısından değerlendirmeleri eksik bir yaklaşım olacaktır. Çünkü hukuki risklerin zamanında yönetilememesi sonucunda ortaya çıkabilecek zararlar, çoğu zaman sözleşmeli avukat ücretinden katbekat fazla olabilmektedir.

Sonuç olarak zorunlu avukat bulundurma yükümlülüğü, şirketler açısından sadece kanuni bir zorunluluk değil; aynı zamanda kurumsallaşmanın, risk yönetiminin ve sürdürülebilir ticari faaliyetlerin önemli bir unsurudur. Hukuki sorunlar ortaya çıktıktan sonra çözüm aramak yerine, sorunlar doğmadan önce gerekli tedbirleri almak hem şirketlerin hem de ülke ekonomisinin yararınadır.

Unutulmamalıdır ki iyi bir hukuk hizmeti, şirketler için bir gider kalemi değil; geleceğe yapılan bir yatırımdır.