MUHARREM GÜR: SOSYAL DEVLET SOSYAL YARDIMLAR

SOSYAL DEVLET SOSYAL YARDIMLAR

Sosyal yardımlar ilk olarak “fakir fukara fonu” adı altında kurumsallaşıp, nitelik ve nicelik değiştirerek özellikle son 20 yılın çokça konuşulan, genel ve yerel siyasetin belirleyici unsurlarından olmuştur.

Anayasada devletin niteliği tanımlanırken sosyal devlete vurgu yapmış olması nedeniyle sosyal yardım aynı zamanda devlete verilmiş bir anayasal görevdir.

Yerel yönetimler de sosyal yardımda bulunan devlet birimlerinin bir diğer ayağını oluşturmaktadır.

Sosyal yardımlar anlam ve içerik itibarıyla birçok konuda olduğu gibi özünden ayrılarak, asıl amacından sapıp çok daha farklı boyut ve anlamlara evrilen bir süreç izlemiştir.

Belki de öncelikle sosyal yardım ve sosyal devlet tanımlarının netleştirilmesi gerekmektedir

Sosyal devletin maddi yardım boyutunun sağlıklı bir zeminde işleyişi nasıl olmalıdır?

Sosyal yardımın maddi boyutu geçici bir süre ekonomik yoksunluk yaşanmakta olan bireylerin sıkıntıların hafifletilmesine yönelik olmalıdır. Devlet dar günüde vatandaşın yanında olmalıdır, vatandaş bunu hissetmelidir.

Bununla birlikte sürekli sosyal yardım çalışma yeteneğini tamamı ile yitirmiş, devletin yardımı olmadan hayatını devam ettiremeyecek vatandaşlar için söz konusu olabilir.

Kalkınmadan ve refahı tabana yaymadan sürekli sosyal yardım politikasının orta ve uzun vadeli olumsuzlukları nelerdir?

Devletin kendi iç ekonomik dengelerini bozar.

Atıl işgücünü arttırır.

Toplumun farklı kesimleri arasındaki iç barışı bozar.

Vatandaşın sağlıklı bir gelecek ve aile düzeni oluşturmasında kalıcı sorunlara yol açar.

Vatandaş devlet ilişkisini asimetrik kılar. Yani uzun vadede kendi ayakları üzerinde duramayan sosyal yardımla yaşamayı yaşam biçimi olarak kabul etmiş, çalışmayı tercih etmeyen, muhtaç, devletten yardım dışında hiçbir talebi olmayan bireyler oluşur.

Peki sosyal devletin yapması gerekenler nelerdir?

Sağlıklı işleyen bir işsizlik fonu.

Devlet olanaklarının işsizliği azaltmak için kullanılması.

Yönetimlerin gelir dağılımını düzenleyici ve attırıcı ekonomik politikalar izlemesi.

Vergi adaletini sağlamada adımlar atması.

Yukarıda da belirttiğim gibi sosyal devlet sadece kalıcı olarak acz içerisindeki vatandaşlarına sürekli maddi ve manevi yardım etmelidir. Bunun dışında genel olarak sosyal devlet olmanın gereklerini yerine getirmeden sosyal devlet tanımının sadece ihtiyacı olan vatandaşlara yardım eden devlet formatına sıkıştırılması sorun çözmekten uzak olmak bir yana başlı başına sorunun kaynağıdır.

Haber: Muharrem Gür