MARTENİÇKA BİLEKLİĞİNİN HİKAYESİ NEDİR?

MARTENİÇKA NEDİR?

Marteniçka, mart ayının gelmesiyle gündem olan marteniçka bilekliği, Balkan ve Trakya coğrafyasında, 1 Mart’tan itibaren takılan bileklik ve süslemelere verilen isimdir. Marteniçka, Türkiye’ye gelen Balkan göçmenlerinin etkisiyle her sene kutlanan bir bahar geleneğidir.

Her sene şubat ayının sonunda leylekler göç etmek için yola çıkıyor. Leyleklerin bu göçü, baharın gelişinin bi göstergesi kabul ediliyor. Mart ayında kırmızı ve beyaz iplerle hazırlanmış bu bileklikler ve süsler iyilik, sağlık, bereket dilekleriyle bileklere bağlanıyor ve mart ayı boyunca bileklerde kalıyor.

Marteniçka bilekliği, mart ayında senenin ilk leyleği görüldüğü zaman bileklerden çıkarılıp meyve veren bir ağaca bağlanıyor. Mart ayında leylek görülürse marteniçka takılırken dilenen dileklerin gerçekleşeceğine inanılıyor.

MARTENİÇKA BİLEKLİĞİNİN HİKAYESİ NEDİR?

Baharın gelişi münasebetiyle geleneksel Baba Marta (Marta Nine) günleri başlar. Çok eskilere dayanan Baba Marta, Bulgaristan’a has bir gelenektir. Bu günde Bulgarlar yakınlarına ve arkadaşlarına “martenitsa” olarak adlandırılan sembolleri, yıl boyu sağlık ve güç dileğiyle hediye ederler. Âdete göre, marteniçkalar kırlangıç veya leylek görünceye kadar taşınırlar. Leylek gördükten sonra marteniçkayı ağaca bağlamanın dileğin kabul olunmasını sağladığına inanılır. Bir başka uygulamada da marteniçka çıkarıldıktan sonra genç bir meyve fidanına bağlanır ya da etrafta hiç ağaç yoksa bir taşın altına konulur. Taşın altında çok karınca varsa o yılın bereketli geçeceğine inanılır.

Bu bayram Bulgarcada “Çestita Baba Marta!” şeklinde kutlanır. Baba Marta – Marta Nine, günümüze kadar korunmuş en saygın geleneklerden biridir. Bu takılar, meyve ağaçlarına, evlere, ev hayvanlarına da takılırlar. Bu şekilde yeni başlayan tarım yılının da bereketli ve verimli olması için dilekler tutulur.