İstanbul Ne Zaman İşgal Edildi?

İSTANBUL NE ZAMAN İŞGAL EDİLDİ?!!

Toplumun ortak olması gereken bir sürü acı ve tarihsel gerçeğini (Dersim ve Roboski gibi) Kürt halkının sırtına yükleyip, 84 milyonun toplumsal belleğini ulusalcı ve Kemalist bir resmi ideoloji üzerine inşa eden sistemde vatandaşlara yöneltilen mikrofon ”İstanbul’un ne zaman ve niçin işgal edildiği?” sorusuna cevap alamıyor..!
Sokakta muhtemel Atatürk hayranı olan ve ona gelen her eleştiriye saldıran yüzlerce insana sorulan bu soruya cevap verilememesi kahredici olduğu kadar dogmatizmin de acı zaferinin ilanı.
Bu savaş ve işgal tarihini, Osmanlı İmparatorluğunu paylaşmak isteyen güçler olarak anlatmaya başlamak hata olur; çünkü bu bir emperyalist dünya paylaşımıdır…
Türk- Alman ittifakının bize getirmiş olduğu en büyük zararlardan birisi olarak tanımladığım dönem; hem Mondros ateşkes anlaşması sonrası 1918’i hem de 16 Mart 1920 tarihlerini önemli kılıyor… İlk işgalde İstanbul’un kritik yerlerine, ikinci işgalde tamamen idareye el konuyor. İstanbul boğazlardan ötürü kritik bir nokta olduğu için, bugün hala Montrö Anlaşması Dünya barışına hizmet ediyorsa o zor günlerin ve zaferin bakiyesidir…! Kollektif mücadelenin öne çıkardığı iki kahramanı (Telgrafçı Hamdi ve Halide Edip) ile topyekün İstanbul ve Anadolu halkının fedakarlığına yaslanan bu önemli tarihsel süreci dünyanın en önemli zaferlerinden biri olarak görüyor ve unutma lüksüne sahip olmadığımızı düşünüyorum…
Telgrafçı Hamdi Bey’ in istihbarat zamanlaması ve İngilizlere esir düşmesi yanında Halide Edip Adıvar’ın ilk işgalden 6 ay sonra, kadının adı dahi olmadığı bir dönemde Sultanahmet’te binlerce erkeğe ”ayağa kalkın!” mitingini gerçekleştirmesi altın değerinde iki gelişmedir… 4 Ekim 1923 Milattır. Bu miladın gerçekleşmesinde G. Loyd’ un muhalefet tarafından devrilmesi, IRA sorunu ile meşgul olmaları, Yunan ordularının ve Triskopis’ in hatalı manevraları gibi yüzlerce bileşenin aynı anda bir araya getirilmesi ise bir satranç ustalığıdır. İstanbul hak ettiği gibi yönetilmemiş ya da rant ve talana kurban edilmiş olabilir, ama bir tarihi yok saymak ve bizi yönetenlerin reddettiği bazı ortak hafızanın dışında kalmak gibi hatalara düşmemek gerekiyor..
Bunları ukalalık olsun diye değil, bu tarihin ve coğrafyadaki her acının ve de zaferin parçası olarak ortak belleğe sahip çıktığımı anlatmak için yazıyorum..
Hainler gider; İstanbul da tarihi de sahiplerine kalır..!
Saygılarımla..

A. Özlem KALKAN

Köşe Yazarı – Sosyolog – Tiyatro Oyuncusu