Dr. Mustafa Torun Uyardı: Nipah Virüsü Geleceğimizi Tehdit Edebilir

Dr. Mustafa Torun Uyardı: Nipah Virüsü Geleceğimizi Tehdit Edebilir

Başkent Haber – Sağlık

Enfeksiyon hastalıkları alanında yapılan bilimsel çalışmalar, zoonotik kökenli virüslerin küresel halk sağlığı açısından giderek büyüyen bir tehdit oluşturduğunu ortaya koyuyor. Dr. Mustafa Torun, son yıllarda yeniden gündeme gelen Nipah virüsüne dikkat çekerek, bu ölümcül patojenin gelecekte ciddi salgınlara yol açabilecek potansiyele sahip olduğunu vurguladı.

Paramyxoviridae ailesinin Henipavirus cinsine ait tek zincirli RNA virüsü olan Nipah virüsü; özellikle meyve yarasaları (Pteropus türleri) aracılığıyla taşınarak insanlara bulaşabiliyor. Virüsün, enfekte yarasaların tükürüğü, idrarı ve dışkısı ile kirlenmiş gıdalar yoluyla insanlara geçtiği, ayrıca insandan insana temas yoluyla bulaşabildiği biliniyor.

Uzmanlara göre virüs vücuda girdikten sonra solunum yolu epitel hücrelerini enfekte ediyor, ardından kan dolaşımına karışarak beyin, akciğer, dalak ve böbrek gibi organlara yayılıyor. Bu süreç, ensefalit (beyin iltihabı) ve solunum yetmezliği gibi ağır klinik tablolara neden olabiliyor.

Nipah virüsünün bağışıklık sisteminden kaçabilme yeteneği de dikkat çekiyor. Virüsün V ve W proteinleri, interferon sinyal yolunu baskılayarak bağışıklık yanıtını zayıflatabiliyor. Ölüm oranının ortalama %40 ila %80 arasında değiştiği, bazı salgınlarda ise %90’ın üzerine çıktığı belirtiliyor. Henüz etkili bir aşı veya spesifik tedavi yönteminin bulunmaması ise riski artıran önemli faktörler arasında yer alıyor.

Son olarak Hindistan’ın Kerala eyaletinde bir çocuğun hayatını kaybetmesiyle yeniden gündeme gelen Nipah virüsü, uzmanlara göre küresel sağlık sistemlerinin zoonotik hastalıklara karşı ne kadar savunmasız olduğunu bir kez daha gösterdi. Dünya genelinde yapılan araştırmalar, meyve yarasalarıyla temas, enfekte gıdaların tüketimi ve ekolojik değişimlerin virüsün yayılımını kolaylaştırdığını ortaya koyuyor.

Dünya Sağlık Örgütü, Nipah virüsünü yaygın salgınlara ve hatta yeni bir pandemiye yol açma potansiyeli nedeniyle öncelikli patojenler arasında sınıflandırıyor. Hindistan ve Bangladeş’te mevsimsel olarak görülen salgınlar ise halk sağlığı sistemlerinin güçlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Uzmanlar, koruyucu hekimlik uygulamalarının güçlendirilmesi, vahşi yaşamla temasın sınırlandırılması, gıda güvenliği önlemlerinin artırılması ve erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesinin hayati önem taşıdığını belirtiyor. Bilimsel iş birliklerinin artırılması ve aşı geliştirme çalışmalarının hızlandırılması, olası bir küresel salgının önlenmesinde kritik rol oynayacak adımlar arasında gösteriliyor.