Şakir İlyssoğulları – Çay ve Kağıt

Çocukluğumun geçtiği eski Yugoslavya’da ikinci Yeryüzü Savaşı sonrası yıllarda ÇAY ‘a Rus Çayı denirdi.

O yıllarda ithali zor olan çay kıymetli idi ve daha ziyade DAG ÇAYI dediğimiz Ada Çayı içilirdi. Anavatanımıza geri dönüş yaptıktan sonra , gördüm ki Çay bizde bol ve başlı başına bir kültür. Şahsen her Türk Vatandaşı gibi ben de çayı severim ve özellikle Belli Cam bardakta içerim. Porselen ya da cam kulplu Fincanda çayı tüketmem. Çay bana göre tabiri caizse Tavşan Kanı olacak. Pekiyi bizdeki çayın serüvenini biliyor muyuz. Bunu Atatürk’e ve Zihni DERİN’e borçlu olduğumuzu biliyor muyuz. Zihni Derin 1880 yılında MUĞLA’da doğmuş ve 1900 Yılında Selanik Ziraat Mektebini bitirmiş daha sonra 1904 yılında da Halkalı Ziraat Yüksek Tarım Okulundan mezun olmuştur. 1920 Yılında Yunan işgaline karşı savaşmak üzere Ankaraya gitmiş ve Tarım Genel Müdürlüğüne atanmıştır. 1917 yılında Halkalı Tarım Öğretmenlerinden Ali Rıza Bey’in BATUM ‘da yaptığı incelemelerden sonra yazdığı raporu okumuş ve bu rapora göre çayın Batum’da yetişebildiğine , Rize’de de yetişebileceğini bilgisine gerekçeleriyle ulaşmıştır.

Zihni Derin önce bir fidanlık kurdu , denemeler yaptı ve 1924 yılında Batum’a gitti. Gelirken de çay tohumu ve fideler getirdi. Üreticilere dağıttı ,ancak bu çay fideleri ilgi görmedi. Rizeden Ankaraya gelerek bir yasa çıkarttırdı Çay Fidelerinin parasız olarak dağıtılacağını ve üretilen çayların Devletçe satın alınmasını sağladı. Böylece çay üretimi kısa sürede yaygınlaştı ve bu gün Doğu Karadeniz Bölgemizde bir çok Yurttaşımızın geçim kaynağı oldu. Elbette ki ATATÜRK ,Zühtü Derin beye destek verdi. Zihni DERİN 1965 Yılında Ankara’da öldü. Nurlarda yatsın . Rizeli kardeşlerimiz bunu bilsinler . Gelelim Mehmet Ali Kâğıtçı’ya . Mehmet Ali Kâğıtçı 1899 Yılında Heybeliadada doğmuş ve 1982 yılında Heybeliadada ölmüştür.Kâğıt Mühendisidir. Büyük Lider Atatürk Rus Büyükelçisinden ilk isteği kâğıtır. Savaş Barutsuz da olmaz Kâğıtsız da olmaz , demiştir. Osmanlı İstanbulu Fethettikten sonra ilk yaptığı işlerden biri Kâğıthaneyi kurmaktır. Mehmet Ali Kâğıtçı 1922 Yılında İstanbul Üniversitesi Kimya Bölümünü bitirmiştir. Daha sonra Almanya’da Eğitimini sürdürdü ve oradan da Fransaya geçerek 1927 yılında Fransada Kâğıt Mühendisi oldu. Fransızlar kendisine orada kalması için çok cazip teklifler yapmış fakat Genç Cumhuriyetimizin yegâne Kâğıt Mühendisi olan bu değerli Vatanperver Cumhuriyet ve ATATÜRK sevdalısı, Türkiye’de Kâğıt Sanayinin kurulmasını ister. Kâğıtçı soyadsını kendisine ATATÜK vermiştir. Gazetelere bu konuda çeşitli yazılar yazdı ve bir çok görüşme yaptı. Sonunda Celal Bayar’ın da desteğiyle 14 Temmuz 1934 tarihide bir Hükumet kararnamesi ile Kâğıt Sanayii kuruldu. 14 Ağustos 1934 tarihinde İzmit’te ilk Kağıt Fabrikasının temeli SÜMERBANK Bünyesinde atıldı ve 1918 yılında üretime geçildi. Daha sonra ise SEKA’ya bağlı ikinci Fabrika Balıkesir’de açıldı. Ne hikmetse 1998 Yılında SEKA Özelleştirme kapsamına alınarak A.Ş yapıldı ve 2003 yılında Özelleştirilerek Fabrikalar Kapatıldı. Bu gün ise dışarıdan Kâğıt ithal ediyoruz. Bana göre tez vakit Ülkemizde Kâğıt Sanayii daha geniş bir şekilde kurulmalıdır. Halen pahalı olarak tükettiğimiz Kağıt ürünlerini daha ucuza temin edebileceğimizi düşünüyorum. Yurdumuzun bütün Kâğıt gereksimini karşılayan bu kuruluş anılarda kalmamalı. Mehemt Ali Kağıtçı daha sonra İstanbul Teknik Üniversitesinde kağıtçılık dersleri vermiştir.

Değerli dostlar Atatürk Yurdumuzu sadece düşman işgalinden kurtarmamıştır. 15 Yıl gibi kısa bir dönemde , ilerde temas edeceğim bir çok devrimi de gerçekleştirmiş ve Yurdumuzu Dünya’da örnek alınacak bir kalkınma hamlesi ile Bütün Dünya devletlerine Ulusumuzun var olan yeteneğini de göstermiştir. Nurlarda yatsın başta ATATÜRK olmak üzere bu isimsiz kahramanlar, ŞAN VE ŞEREF OLSUN.

Esenlik dileklerimi sunuyorum.

Şakir İlyssoğulları